تاریخ انتشار : ۳۰ دی ۱۳۹۹

استفاده از فناوری اینترنت اشیاء در زنجیره‌های تأمین غذا می‌تواند ضایعات مواد غذایی را به حداقل برساند.

به گزارش گرداب، شرکت‌های خدمات غذایی باید ضمن کاهش ضایعات مواد غذایی، از انعطاف‌پذیری در محصولات خود برخوردار شوند. مطالعه اخیر سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (فائو) نشان می‌دهد که تقریباً ۱,۶ میلیارد تن مواد غذایی در سال در سراسر جهان از بین رفته یا هدر می‌رود که این امر درنتیجه موجب ضرر سالیانه ۱.۲ تریلیون دلاری می‌شود.

با توجه به کمبود منابع و بالارفتن جمعیت جهان، سازمان ملل متحد هدف‌گذاری کرده که طی ده سال آینده میزان ضایعات مواد غذایی را به نصف کاهش دهد. اما برخی از شرکت‌های فناوری اینترنت اشیاء مانند «اس‌آی» (Eseye) بر این باورند که می‌توان تا ۲۰۲۵ هدر رفتن غذا را به میزان ۲۰ درصد کاهش داد و میلیاردها دستگاه اینترنت اشیاء متصل در زنجیره‌های تأمین مواد غذایی می‌توانند راه‌حل این مسئله باشند.

نقش اینترنت اشیاء در کاهش ضایعات غذایی

مقادیر زیادی مواد غذایی قابل‌مصرف و مغذی هدر می‌رود، اما چگونه و کجا؟ آیا در فرآیند تولید در مرکز توزیع دور ریخته می‌شود؟ واقعیت این است که از لحظه تولید تا زمان مصرف، مواد غذایی به‌طور گسترده در طول چرخه عمر خود هدر می‌روند. برای رفع این مسئله، دولت و صنایع غذایی باید وارد دنیای اینترنت اشیاء شوند و از مزایای خوب آن بهره‌مند شوند تا هدر رفتن مواد غذایی کاهش یابد.

با استفاده از چندین سنسور و دوربین که در نقاط مختلفی نصب شده باشند، اینترنت اشیاء به جمع‌آوری داده‌های مفید به‌طور آنی کمک می‌کند. این امر موجب می‌شود بینش‌های خوبی برای کسانی که باید تصمیم‌گیری‌های آگاهانه داشته باشند، ایجاد شود. در ادامه به نحوه کمک فناوری اینترنت اشیاء در کاهش هدر رفتن مواد غذایی در مراحل مختلف می‌پردازیم.

اینترنت اشیاء می‌تواند به روند تولید مواد غذایی کمک کند. ممکن است تولیدکنندگان مواد غذایی متوجه این موضوع نباشند، اما مقدار زیادی مواد غذایی در طی فرآیند تولید هدر می‌رود. سازمان ملل ادعا می‌کند که تقریباً ۱۴ درصد از اتلاف مواد غذایی پس از برداشت محصول و پیش از رسیدن به مغازه‌ها و بازارها اتفاق می‌افتد. ازآنجاکه مرحله تولید مواد غذایی شامل به‌کارگیری ماشین‌آلات سنگین است، ازاین‌رو احتمال آسیب رساندن به محصولات توسط آنها بالا می‌رود. برخی از فاکتورهای دیگر شامل ریختن مواد غذایی هنگام فرآیند جابه‌جایی و ذخیره‌سازی آنها است.

اولین قدم برای حل این مشکل شناسایی علل واقعی ضایعات مواد غذایی است. و برای این امر، ردیابی اتلاف مواد غذایی به‌طور آنی اجباری است. با تعبیه سنسورهای و دوربین‌های متعدد مبتنی‌بر اینترنت اشیاء در مزرعه، می‌توان اطلاعات آنی مزرعه را جمع‌آوری کرد. با استفاده از سنسورهای اینترنت اشیاء، کشاورزان می‌توانند دقیقاً محل هدر رفتن غذا را ردیابی کرده و اقدامات مناسبی را برای کاهش آن انجام دهند. نه‌تنها کشاورزان بلکه مسئولان دولتی نیز می‌توانند میزان هدر رفت مواد غذایی را کنترل کنند.

هچنین به دلیل نظارت نامناسب، احتمال فاسدشدن مواد غذایی تلف‌شده بیشتر است. جدا از آن، قفسه‌های مواد غذایی در فروشگاه‌ها باید به‌طور صحیح اداره و نگهداری شوند. برای چنین شرایطی می‌توان از اینترنت اشیاء برای صنعت خرده‌فروشی استفاده کرد. قفسه‌های هوشمند، مجهز به سنسورهای مختلف می‌توانند جزئیات نحوه ذخیره و نگهداری مواد غذایی را جمع‌آوری کنند. سپس می‌توان از این داده‌ها برای کنترل شرایط رشد مانند تأمین آب استفاده کرد و به تعیین دقیق تاریخ برداشت کمک کرد و درنتیجه، مقدار موجودی باید از همان ابتدا حتی قبل از ورود به زنجیره تأمین، کاهش یابد.

مشکلات زیست‌محیطی ضایعات موادغذایی

در کنار ایجاد مشکلات گرسنگی، ضایعات غذایی به محیط‌زیست نیز آسیب می‌رسانند. درواقع این مواد فاسدشدنی‌ِ دور ریخته‌شده به محل‌های پسماند شهری راه می‌یابند. در طی فرآیند فاسدشدن از آنها گاز متان ساطع می‌شود. ازآنجاکه متان حدود ۲۵ درصد بیشتر از دی‌اکسید کربن گرما حمل می‌کند، به محیط‌زیست صدمه می‌زند، موجب گرمایش کره زمین شده و خطرات سلامتی را افزایش می‌دهد.

طبق گزارش‌ها ضایعات مواد غذایی به ۸ درصد از انتشار گازهای گلخانه‌ای در جهان کمک می‌کند. ازاین‌رو، استفاده از اینترنت اشیاء در زنجیره تأمین مواد غذایی نه‌تنها به مقابله با ضایعات غذایی کمک می‌کند بلکه با تغییرات اقلیمی نیز مبارزه می‌کند.

درمجموع می‌توان گفت ضایعات مواد غذایی تأثیرات منفی بر اقتصاد دولت‌ها و محیط‌زیست می‌گذارند. برای مثال در حوزه اقتصاد موجب از دست رفتن منابعی همچون انرژی، آب و زمین می‌شود. در حوزه محیط‌زیست نیز باعث بروز خسارت‌هایی همچون آلودگی آب و انتشار گازهای گلخانه‌ای می‌گردد. تحقیقات نشان می‌دهند تغییراتی مانند افزایش شهرنشینی، تغییر عادات غذایی مردم و افزایش تجارت جهانی، باعث افزایش ضایعات مواد غذایی می‌گردند. ازاین‌رو انتظار می‌رود دولت‌ها به کمک فناوری‌های نوین مانند اینترنت اشیاء با این پدیده مقابله کنند.



منبع: آنا